ΥΠΑΡΧΕΙ ΕΛΠΙΔΑ για τον πολύπαθο Ελαιώνα Άμφισσας ; του Νίκου Δρόλαπα

     Διερωτάται ο Λαός της Φωκίδας και ιδιαίτερα οι Ελαιοπαραγωγοί, μπορούν να ελπίζουν ότι κάτι θα αλλάξει προς το καλύτερο για τον εγκαταλειμμένο και ανοχύρωτο ΕΛΑΙΩΝΑ της ΑΜΦΙΣΣΑΣ ;  Αν, πάμε όπως πάμε, ΟΧΙ.  Όταν, η κατάσταση παραμένει η ίδια, εκεί που την άφησαν οι δύο καταστροφικές πυρκαγιές της 05-08-2013 και της 04-07-2022, όπως αυτό φαίνεται από τη πρώτη ματιά, αφού κάηκαν 65.000 Ελαιόδεντρα σε έκταση  38.000 στρεμμάτων … και μαζί τους, η καρδιά του Ελαιώνα και του Δελφικού Τοπίου, του υπέροχου αυτού Μνημείου της Φύσης.   ...

  

      Βέβαια, οι φωτιές δεν μας απολείπουν, όταν μάλιστα γίνονται ως προοίμιο μιας  αμφιλεγόμενης ενεργειακής ανάπτυξης. Μόνο κατά τη προηγούμενη εξαετία, σε Εθνικό επίπεδο, κάηκαν περισσότερα από τριάμισι εκατομμύρια στρέμματα !

     Αυτές οι μεγάλες καταστροφές καταδεικνύουν την ανοργανωσιά που υπάρχει και τις τεράστιες ελλείψεις σε κατάλληλα μέσα. Και είναι αδιανόητο, να χρηματοδοτείται η Χώρα μας με Ευρωπαϊκά κονδύλια εκατοντάδων εκατομμυρίων για τον εκσυγχρονισμό της Πολιτικής Προστασίας - Πυροπροστασίας, για να προστατευθούν ζωές, καλλιέργειες και δάση και οι χρηματοδοτήσεις να μένουν αναξιοποίητες και να επιστρέφουν στην Ευρώπη.

     Εξειδικευμένες πιστώσεις άνω των 500 εκατ ευρώ από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας και άλλα 600 εκατ.ευρώ από το Ευρωπαϊκό Πρόγραμμα ΕΣΠΑ 2020-2027, δηλαδή ποσά άνω του 1 δισ. ευρώ., χάθηκαν για την Ελλάδα.

     Όλα όμως, έχουν την εξήγησή τους. Σε χρόνο που η Χώρα καιγόταν, η Κυβέρνηση σπαταλούσε 26 εκατ. ευρώ από το ΕΣΠΑ για ’’αχρείαστη’’ διαφήμιση στα ελεγχόμενα από αυτή «μέσα ενημέρωσης», που ανταποκρίθηκαν στην απόκρυψη μεγάλων γεγονότων, προσέφεραν 24ωρη προπαγάνδα και ψέματα , με καθημερινές δημοσκοπήσεις χειραγώγησης των ψηφοφόρων. Γενικότερη εντύπωση προκάλεσαν και οι …επιλεκτικές φωτιές που κατέκαψαν βιομηχανικές εγκαταστάσεις ανακύκλωσης απορριμμάτων, γιατί όπως φαίνεται επιχειρηματικά τα σκουπίδια πήραν αξία.

     Παρά τα χρόνια που πέρασαν ( 13 τον αριθμό ), καμία προσπάθεια δεν έγινε για την περιβαλλοντική ανασύσταση του πληγωμένου τοπίου του Ελαιώνα, καμία προσπάθεια για τη σταδιακή παραγωγική του επαναφορά.  Ακόμη και για την εξασφάλισή του από μία ενδεχόμενη νέα φωτιά, δεν έγινε ΤΙΠΟΤΑ. ΤΙΠΟΤΑ που να δείχνει ότι είμαστε μια οργανωμένη κοινωνία που σέβεται την Ιστορία της, τον Πολιτισμό της και αυτό που τη στήριξε διαχρονικά και ήταν το ψωμί, η ελπίδα και η μοίρα της…!  

     Και δεν είναι μόνο η αδιαφορία των τοπικών αιρετών, επειδή το μόνο που τους ενδιαφέρει είναι η προσωπική τους ανέλιξη και η απολαβή των προνομίων της εξουσίας. Αυτό είναι το ένα. Το άλλο είναι, ότι  οι αιρετοί μας … « δεν τόχουν », δεν γνωρίζουν πως να διαχειριστούν τα ζητήματα του τόπου, δύσκολα και μη, και το τι πρέπει να γίνει στη κάθε περίπτωση. Και αυτό, πιθανότατα, οφείλεται στην ανεπάρκειά τους, δεδομένου ότι, η πολιτική διοίκηση ενός τόπου, όπως η Φωκίδα με πλείστα όσα σύνθετα προβλήματα, απαιτούν επί πλέον δεξιότητες.

     Έτσι, μη δυνάμενοι να δώσουν λύσεις στα ζητήματα του τόπου, που μέσα σε αυτά περιλαμβάνονται και όσα ταλανίζουν τον Ελαιώνα, δεν ακούν κανένα, ή, μάλλον, ακούν τι τους λέει ο κάθε άσχετος,  που, αν έτυχε να είναι …εξουσιαστής, τα έκανε χειρότερα από τους σημερινούς. Οι ομοτράπεζοι έως πριν λίγο καιρό, ο Βουλευτής κ. Μπούγας, ο έως πρότινος Αντιπεριφερειάρχης κ. Δελμούζος και ο Δήμαρχος Δελφών κ. Ταγκαλής, κατέφυγαν προ τριετίας στη σύσταση ενός φορέα με την επωνυμία…’’Φορέας Διαχείρισης Παραδοσιακού Ελαιώνα Άμφισσας’’ τον Μάρτιο του 2023, ο οποίος, έμεινε στα χαρτιά, αφού όπως αποδείχθηκε στη συνέχεια, τίποτα θετικό δεν μπορούσε να προσφέρει για την επίλυση των προβλημάτων που αντιμετωπίζει ο Ελαιώνας, αφού στους σκοπούς του Φορέα δεν αναφερόταν ούτε παράγραφος από την Υπηρεσιακή νομολογία των αρμοδίων Υπηρεσιών, της Περιφέρειας και του Δήμου.  

     Αυτό φάνηκε από την αρχή, κυρίως, από τις γενικόλογες διατυπώσεις, όσον αφορά τους σκοπούς του φορέα, τον τρόπο που θα επιτευχθούν αυτοί, ώστε να διασωθεί δήθεν ο Ελαιώνας, προς όφελος της περιοχής και των Ελαιοκαλλιεργητών.     

     Το πρώτο που έσπευσαν να ρυθμίσουν ήταν οι θέσεις και οι μισθοί του επταμελούς  Δ.Σ. και του προσωπικού, με προφανή επιδίωξη την οργάνωση ενός ακόμη κομματικού μηχανισμού εξυπηρέτησης ’’ημετέρων’’.

     Χαρακτηριστική ήταν και η απάντηση που έδωσε ο Δήμαρχος Δελφών κατά τη συνεδρίαση του Δημοτικού Συμβουλίου της 22-06-2026 σε σχετική ερώτηση, λέγοντας ότι  :  « ΔΕΝ ΛΕΙΤΟΥΡΓΕΙ  ο Φορέας Διαχείρισης του Ελαιώνα  ΕΔΩ ΚΑΙ  ΔΥΟΜΙΣΗ ΧΡΟΝΙΑ » …!  Και όμως, ο εν λόγω  Φορέας, αν και άφαντος, έλαβε Κρατική επιχορήγηση από το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων ποσού 150.000 ευρώ !!! … επ΄αυτού, δεν χρειάζεται κανένας σχολιασμός….

     Οι Ελαιοπαραγωγοί έχουν απελπισθεί και από την ατέλειωτη αναμονή ολοκλήρωσης του έργου Άρδευσης του Ελαιώνα επί δεκαπέντε χρόνια.  Ανησυχούν, μήπως δεν ολοκληρωθεί ποτέ το έργο αυτό, ή, και εάν ολοκληρωθεί, μήπως δεν λειτουργήσει, επειδή το τμήμα του δικτύου με τις πλαστικές σωλήνες που τόσα πολλά χρόνια μένει χωρίς νερό, ενέχει τον κίνδυνο καταστροφής των ελαστικών συνδέσμων που συνδέουν τις σωλήνες μεταξύ τους και εξασφαλίζουν τη στεγανότητά τους ενδέχεται να χάσουν την ελαστικότητά τους, να σκληρύνουν και να κομματιασθούν, οπότε το νερό θα χάνεται στο υπέδαφος και οι ελιές θα μένουν απότιστες. Το έργο δεν θα ανταποκρίνεται πλέον στο σκοπό για τον οποίο κατασκευάσθηκε. Τότε, θα είναι πολύ αργά. Η ζημία αυτή δεν θα αποκαθίσταται πλέον. 

     Το έργο ξεκίνησε το έτος 2011 και έπρεπε να είχε τελειώσει μέσα σε δυόμισι χρόνια, ήτοι, περί τα μέσα του 2014.  Σήμερα, εν έτει 2026, δηλ. μετά από 15 χρόνια κανείς δεν μπορεί να εγγυηθεί υπεύθυνα για το χρόνο περαίωσής του.

     Προ τριετίας ο κ. Μπούγας  που «φαινομενικά» παίρνει επάνω του ότι συμβαίνει στη Φωκίδα, αφού βρίσκεται σε διαρκή επαφή, όπως λέει ο ίδιος, με όλους τους κατά περίπτωση εμπλεκόμενους φορείς, δήλωσε ότι δόθηκε και άλλη μια παράταση περαίωσης του έργου έως την 31-07-2024.  Αλλά και πάλι, αν και πέρασε και αυτή η προθεσμία, το έργο δεν τελείωσε, ενώ, προς μεγάλο προβληματισμό όλων, παραμένουν οι πολλές ανεκτέλεστες εργασίες.  

      Κανείς δεν γνωρίζει πού οδηγείται αυτή η πρωτοφανής κατάσταση, χωρίς καμία ενημέρωση, χωρίς απάντηση στα τόσα ερωτήματα…. :

     ΓΙΑΤΙ  ο εργολάβος δεν κηρύχθηκε Έκπτωτος μετά τις μακροχρόνιες και αδικαιολόγητες καθυστερήσεις του έργου ;

     ΓΙΑΤΙ δεν κατέπεσαν υπέρ του Δημοσίου οι εγγυητικές επιστολές ; Εισπράχθηκαν από τον εργολάβο οι προβλεπόμενες Ποινικές Ρήτρες ;                   

      ΓΙΑΤΙ  τροποποιήθηκε η μελέτη του έργου καταργώντας την μία από τις δύο προβλεπόμενες υδροληψίες για τις δύο ζώνες Άρδευσης ( η μία στην Άμφισσα και η άλλη στο Χρυσό ) που θα τροφοδοτούσαν με νερό δύο χωριστούς κλάδους του σωληνωτού δικτύου ;

     ΜΕ ΠΟΙΑ αιτιολόγηση δόθηκε στον εργολάβο το ποσό των 7 εκατ. ευρώ, παρά τις αρχικές αντιρρήσεις του Ελεγκτικού Συνεδρίου ;  Φαίνεται ότι ο εργολάβος τους κάνει ότι θέλει και κανείς δεν μπορεί να του επιβληθεί με νόμιμα μέσα.

     Αλήθεια, έχει εξασφαλισθεί επίσημα το ΝΕΡΟ για την Άρδευση του Ελαιώνα ; και αν ναι,  ΓΙΑΤΙ  δεν εμφανίζουν τη σχετική σύμβαση ;  Ποια είναι η ΤΙΜΗ ανά κυβικό μέτρο ;  Γνωρίζουν ότι η Ε.Υ.Δ.Α.Π. αναμένει τη έγκριση από την Ρυθμιστική Αρχή για περαιτέρω αύξηση των τιμών  ;  Πως αντιμετωπίζεται  το ενδεχόμενο ιδιωτικοποίησης του Νερού ;         

     Είναι γνωστό, ότι τα Ελαιόδενδρα, στη μεγαλύτερη έκταση του Ελαιώνα, είναι ποτιστικά.  ΓΙΑΤΙ κανένας αρμόδιος, ή, με οποιοδήποτε τρόπο εμπλεκόμενος δεν  μερίμνησε ώστε να διασωθούν οι υπάρχοντες  υδραύλακες του τοπικού Τ.Ο.Ε.Β. συνολικού μήκους 150 χιλιομέτρων, μέσω των οποίων, αιώνες τώρα, γινόταν η Άρδευση του Ελαιώνα από τους χειμάρρους της περιοχής ;  ΓΙΑΤΙ  ο εργολάβος τους κατέστρεψε σχεδόν  στο σύνολό τους, μένοντας τα ελαιόδεντρα απότιστα με ότι αυτό συνεπάγεται για τη παραγωγικότητά τους και την φυσιολογική τους ανάπτυξη ;  Τί προέβλεπε σχετικά η Σύμβαση του έργου ;

     Από όσα συνοπτικά αναφέρονται παραπάνω προκύπτει, ότι, ο διασημότερος ενιαίος και Ιστορικός Ελαιώνας Άμφισσας και η διεθνώς προβεβλημένη λόγω της υπεροχής της ΕΛΙΑ ΑΜΦΙΣΣΗΣ, η οποία κατατάσσεται στα Προϊόντα Ονομασίας Προέλευσης ( Π.Ο.Π. ), έχει δεχθεί εκ των έσω και μάλιστα από πρόσωπα του τόπου, αιρετά, τα σοβαρότερα πλήγματα, από την αδιαφορία, την ανοργανωσιά και τους λανθασμένους χειρισμούς. Διατηρώ σταθερή την ελπίδα ότι δεν υποκρύπτονται σκοπιμότητες.

     Το ισχυρότατο BRAND NAME της ΕΛΙΑΣ ΑΜΦΙΣΣΗΣ - ΕΛΑΙΩΝΑΣ ΑΜΦΙΣΣΗΣ αντικαταστάθηκε σε δημόσιο  FORUM από τον ίδιο τον νυν Δήμαρχο Δελφών σε… « ΔΕΛΦΙΚΟΙ ΕΛΑΙΩΝΕΣ »…!

     Ξεπουλήθηκε, υπό αδιευκρίνιστες συνθήκες, χωρίς να κινηθεί η παραμικρή διαδικασία Δημόσιου Ελέγχου, το αποκούμπι των Ελαιοπαραγωγών, η Ένωση Αγροτικών Συνεταιρισμών Άμφισσας, ενώ λίγο πριν εκποιήθηκαν και οι παλαιές εγκαταστάσεις της Ένωσης σε γνωστό  SUPER MARKET και το Ελαιοτριβείο της σε Αντιδήμαρχο της προηγούμενης Δημοτικής Αρχής, χωρίς να λάβει γνώση  η τοπική κοινωνία….! Και η απαξία του τόπου :  Σε κανένα SUPER MARKET  της Άμφισσας δεν υπάρχει η ΕΛΙΑ ΑΜΦΙΣΣΗΣ στα σημεία πώλησης ελαιών. Εκτίθενται μόνο Ελιές άλλων περιοχών !

     Στη συνεδρίαση του Δημοτικού Συμβουλίου του Δήμου Δελφών, ο νυν Δήμαρχος εμφάνισε προς έγκριση από το Δ.Σ. Μνημόνιο συνεργασίας του Δήμου με εταιρεία του ομίλου της COCA COLA 3E ΕΛΛΑΔΟΣ Α.Β.Ε.Ε., χωρίς να αναφερθεί στους λόγους που ώθησαν τη πολύ μεγάλη αυτή εταιρεία να διαθέσει κεφάλαιά της για την πυροπροστασία του Ελαιώνα Άμφισσας.

     Το εν λόγω σχέδιο προβλέπει την αναβάθμιση τμημάτων του αγροτικού οδικού δικτύου, εγκατάσταση δεξαμενών νερού και σύστημα εποπτείας για τον εντοπισμό εστιών πυρκαγιών. 

     Παρά τις δημοσιευμένες προτάσεις και αναλύσεις, είναι μεγάλο λάθος να επιμένουν ορισμένοι, ίσως λόγω άγνοιας του αντικειμένου, ότι το έργο Άρδευσης του Ελαιώνα θα έχει τη δυνατότητα να παράσχει και Πυροπροστασία στον Ελαιώνα σε περίπτωση πυρκαγιάς.  Αυτό, δεν μπορεί να γίνει, γιατί το δίκτυο άρδευσης θα ποτίζει τις Ελιές με το σύστημα της σταγόνας και δεν θα έχει καθόλου πίεση ώστε να εκτοξεύει το νερό σε απόσταση για το σβήσιμο της φωτιάς.

     Εκείνο το οποίο  ΕΠΙΒΑΛΛΕΤΑΙ να γίνει είναι η άμεση κατασκευή ενός πλήρους ΥΔΡΟΔΟΤΙΚΟΥ ΠΥΡΟΣΒΕΣΤΙΚΟΥ ΔΙΚΤΥΟΥ, εντελώς ανεξάρτητου από το δίκτυο της Άρδευσης, το οποίο θα οδεύει επί των κεντρικών αγροτικών δρόμων και κύρια επί της Εθνικής Οδού, με Πυροσβεστικές Φωλεές ανά 100 – 200 μέτρα, και παρακείμενα πιεστικά αντλιοστάσια.

      Όσον δε αφορά τις μεταλλικές δεξαμενές νερού, τις οποίες προτίθεται να τοποθετήσει με το προσφερόμενο έργο  στα πλαίσια της Κοινωνικής Εταιρικής Ευθύνης η Εταιρεία, καλό θα είναι να έχουν χωρητικότητα τουλάχιστον 150 κυβ. μέτρων με τροφοδοσία και από το Υδροδοτικό Πυροσβεστικό δίκτυο ώστε να είναι ‘’συνεχώς’’ γεμάτες οι δεξαμενές  προς αμφίδρομη ενίσχυση και του Πυροσβεστικού δικτύου και την αναρρόφηση νερού από τα Ελικόπτερα, όταν μπορούν να επιχειρήσουν.

     Με την ελπίδα ότι θα πάνε όλα καλά, πιστεύω ότι δεν θα έχουμε τα ίδια φαινόμενα, όπως με την μέχρι τώρα… μεγάλη χορηγό Δ.Ε.Η., που έκοψε το ρεύμα από τα αντλιοστάσια του Τ.Ο.Ε.Β. στον Ελαιώνα, επειδή δεν πληρώθηκε ο λογαριασμός.-