Η επίσκεψη του Βασιλιά Όθωνα και της Βασίλισσας Αμαλίας στο Δαδί το 1846

Και η συμβολή της στην ανάπτυξη της πόλης

Ο ιστορικός ερευνητής του τόπου μας κ. Ιωάννης Σκορδάς, του οποίου η εφημερίδα μας έχει δημοσιεύσει συνέντευξη που έδωσε στην Κατερίνα Παναγιωτοπούλου, μέχρι σήμερα έχει εκδώσει περί τα δεκαπέντε βιβλία με ενδιαφέροντα ιστορικά θέματα της ευρύτερης περιοχής. Αυτή τη φορά, μας εμπιστεύτηκε το αδημοσίευτο μέχρι τώρα κείμενό του για την ιστορική επίσκεψη του βασιλιά Όθωνα και της βασίλισσας Αμαλίας στο Δαδί. Τον ευχαριστούμε και το δημοσιεύουμε σε συνέχειες, λόγω της μεγάλης έκτασής του.

Εν Δελφοίς.....

ΜΕΡΟΣ Α΄

Αναζητώντας μαζί με τον αείμνηστο Δημήτρη Βασιλείου στοιχεία για την ιστορία της Αμφίκλειας σε γραπτές πηγές, όπως τα Αρχεία του κράτους, ιστορικά κείμενα, απομνημονεύματα, επιστολές κ.ά., ανακαλύψαμε μια επιστολή της βασίλισσας Αμαλίας προς τον πατέρα της στην Γερμανία στις 2 Αυγούστου 1846. Στην επιστολή μεταξύ άλλων περιγράφει το ταξίδι της μέχρι το Δαδί στο τέλος Ιουλίου του 1846. Η επιστολή παρουσιάζεται στο έργο της Βάνας και Μιχαήλ Μπουσέ “Ανέκδοτες επιστολές της Βασίλισσας Αμαλίας στον πατέρα της, 1836-1853”. Η έκπληξή μας ήταν μεγάλη γιατί στην επιστολή αυτή αναφέρονταν λεπτομερείς περιγραφές των περιοχών απ’ όπου πέρασε, η διαμονή της στις πόλεις που επισκέφθηκε, τα χάνια που συνάντησε στο δρόμο της, ακόμα και η σκηνή όπου διανυκτέρευσε στον Παρνασσό κοντά στις Αλκαίτικες Στρούγκες, ανάμεσα στις ψηλές κορφές του βουνού. Επίσης περιγράφει την επίσκεψή της και την φιλοξενία της στο Μοναστήρι του Δαδιού, όπως και την υποδοχή και την φιλοξενία της από τους κατοίκους του Δαδιού.

Σχεδιάζαμε να παρουσιάσουμε την επιστολή αυτή μαζί με άλλα στοιχεία που γνωρίζουμε για την επίσκεψη του τότε βασιλικού ζεύγους στο Δαδί, σε μια εκδήλωση, ανάλογη με εκείνη που έγινε λίγα χρόνια νωρίτερα, και η οποία κατά γενική ομολογία είχε μεγάλη επιτυχία. Δυστυχώς ο Δημήτρης έφυγε πρόωρα από κοντά μας πριν από την πραγματοποίηση της εκδήλωσης. Πριν παρουσιάσουμε το μέρος της επιστολής της Αμαλίας που αναφέρεται στην ευρύτερη περιοχή του Δαδιού, παραθέτουμε μερικά στοιχεία, που μας είναι γνωστά από άλλες πηγές, για την παραμονή του Όθωνα και της Αμαλίας στο Δαδί:

Το καλοκαίρι του 1846 το βασιλικό ζεύγος έκανε περιοδεία στην Ανατολική Στερεά Ελλάδα, για να γνωρίσει τη χώρα και να ακούσει τα προβλήματα του λαού. Στις 29 Ιουλίου 1846 έφθασε στο Δαδί, όπου διανυκτέρευσε. Οι Δαδιώτες τους υποδέχτηκαν έξω από την πόλη, πιθανότατα κοντά στο εξωκλήσι του Αγίου Αθανασίου, καθώς κατέβαιναν από το Μοναστήρι της Παναγίας. Προς τιμή τους στην μικρή πλατεία Κορελιάς οργάνωσαν γιορτή με χορούς και τραγούδια που παρακολούθησε ο Όθωνας και η Αμαλία. Την εκδήλωση αυτή αποθανάτισε σε μια ακουαρέλα ένας ζωγράφος που τους ακολουθούσε, όπως αναφέρει σε άρθρο του ο Δαδιώτης δημοσιογράφος Παύλος Κυριαζής. Στην ακουαρέλα φαίνεται ο Όθωνας καθισμένος σ ‘ ένα απλό σκαμνί, ντυμένος με φουστανέλα, να παρακολουθεί τις Δαδιωτοπούλες να χορεύουν ντυμένες με τα πολύχρωμα σιγκούνια τους.

Ο Παύλος Κυριαζής μας πληροφορεί αναφέρει ότι η ακουαρέλα αυτή ήταν στην συλλογή του Καθηγητού Πανεπιστημίου Γεωργίου Καρατζά. Επίσης αναφέρει: «Δεν ξέρω που βρίσκεται σήμερα. Θα ήταν όμως ευχής έργο να βρισκόταν για να τοποθετηθεί στο υπό ίδρυση μουσείο της πατρίδας».

Το βασιλικό ζεύγος, όπως αναγράφεται σε κείμενό της Αφροδίτης Δημητρίου, εγγονής του Αλκιβιάδη Παπαλουκά, φιλοξενήθηκε στο σπίτι των Παπαλουκαίων, που ήταν το καλύτερο της πόλης και ο κόσμος το ονόμαζε “Θόλο”, “Μεγάλη Πύλη” ή “Πριγκιπάτο”. Στο ίδιο αρχοντικό κατά καιρούς φιλοξενήθηκαν: ο μετέπειτα πρωθυπουργός της Γαλλίας Ζωρζ Κλεμανσώ, καθώς και πολλοί Υπουργοί και Βουλευτές που πέρασαν από την Αμφίκλεια. Η Αφροδίτη Δημητρίου αναφέρει επίσης ότι: “η Μαρία Πρωτόπαπα (Ζορμπά), κόρη του προπάππου μου Λουκά Αυγερινού, παινευόταν ότι είχε χορέψει χέρι με χέρι με την βασίλισσα Αμαλία”.

Ερευνώντας τις αθηναϊκές εφημερίδες εκείνης της περιόδου για περισσότερες πληροφορίες σχετικά με το ταξίδι του βασιλικού ζεύγους στην Στερεά Ελλάδα, βρήκαμε σε δύο εφημερίδες ένα μικρό άρθρο, μονόστηλο με λίγες γραμμές, χωρίς κάποιο άλλο πληροφοριακό στοιχείο.

Σε άλλη έρευνα για την ίδρυση του Δημοτικού Σχολείου στο Δαδί, που χρονολογικά συμπίπτει με την περίοδο του ταξιδιού του Όθωνα στην πόλη, βρέθηκαν πολλές επιστολές-έγγραφα των εκπροσώπων του Δαδιού προς την Κεντρική Διοίκηση και απαντήσεις των Υπουργείων, Νομαρχίας κλπ., από τα οποία προκύπτει αναμφισβήτητα ποια ήταν τα αιτήματα των Δαδιωτών προς τον βασιλιά, και τι τελικά πέτυχαν χάρις στην επίσκεψη αυτή και την μεσολάβησή του.

Πριν αναφερθούμε σ’ αυτά, παραθέτουμε το μέρος της επιστολής της βασίλισσας Αμαλίας προς τον πατέρα της στην οποία περιγράφει, όπως αναφέραμε, τις εντυπώσεις της από περιοχές και χωριά του Παρνασσού που επισκέφτηκε.

Συνεχίζεται…